Türk Veteriner Hekimleri Birliği (TVHB), Türkiye Büyük Millet Meclisi’nde görüşülmekte olan “Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi”ne ilişkin mesleki ve çevresel kaygılarını kamuoyuyla paylaştı. 17 Temmuz 2025 tarihinde yazılı bir basın açıklaması yayımlayan TVHB, özellikle zeytinlik sahalarda madencilik faaliyetlerine izin verilmesi ve çevresel etki değerlendirme süreçlerinin hızlandırılması gibi düzenlemelerin, tarım, hayvancılık ve kırsal ekosistemler üzerinde yaratabileceği olumsuz etkilere dikkat çekti. TVHB Başkanı Ali Eroğlu imzasıyla yayımlanan açıklamada, yasa teklifinin mevcut haliyle hem çevresel dengeyi hem de hayvancılık sektörünü tehdit ettiği vurgulandı.
Türk Veteriner Hekimleri Birliği tarafından yapılan basın açıklamasının tam metni şu şekildedir;
TVHB “Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi” Hakkında
Türk Veteriner Hekimleri Birliği olarak, Türkiye Büyük Millet Meclisi’nde görüşülmekte olan “Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi”ni dikkatle takip etmekteyiz. Ülkemizin enerji arz güvenliğini artırmaya, yenilenebilir enerji yatırımlarını hızlandırmaya ve madencilik sektörünü daha verimli hale getirmeye yönelik çabaları anlamlı ve gerekli bulmakla birlikte, teklifin bazı maddelerine ilişkin mesleki ve çevresel kaygılarımızı kamuoyuyla paylaşma ihtiyacı doğmuştur.
Özellikle zeytinlik sahalarda madencilik faaliyetlerine izin verilmesine yönelik düzenlemeler, bizleri kaygılandıran temel konuların başında gelmektedir. Zeytin ağaçları, yalnızca bir tarım ürünü değil; binlerce yıllık kültürel mirasın, kırsal istikrarın ve biyolojik çeşitliliğin sembolüdür. Bu alanlarda yapılacak müdahalelerin, geri dönülmesi zor ekolojik sonuçlara neden olabileceğini ve bölgesel tarım yapısını olumsuz etkileyebileceğini düşünüyoruz. Ağaçların taşınması teknik olarak mümkün olsa da, bu durumun topyekûn bir zeytinlik ekosistemini korumaya yetmeyeceği açıktır.
Ayrıca teklif kapsamında çevresel etki değerlendirme (ÇED) süreçlerinde getirilen hızlandırıcı düzenlemeler, bazı durumlarda bilimsel değerlendirme süreçlerinin sağlıklı işlemesine engel olabilecektir. Kurumlar arası görüş farklılıklarının çözümünde merkezi karar mekanizmalarının öngörülmesi ise, yereldeki uzmanlık ve çevresel hassasiyetlerin yeterince dikkate alınamaması riskini barındırmaktadır.
Teklifte ayrıca ruhsat bedelleriyle birlikte alınacak rehabilitasyon bedelinin artırılması ve bu bedelin çevresel onarım amacıyla kullanılması yönünde düzenlemeler olumlu bir adım olmakla birlikte, bu kaynakların şeffaf, denetlenebilir ve etkili biçimde kullanılmasının da garanti altına alınması gerektiğini düşünmekteyiz. Geçmiş uygulamalarda bu alanlarda yaşanan aksaklıklar, kaygılarımızın temelini oluşturmaktadır.
Veteriner hekimlik mesleği; hayvan sağlığıyla birlikte, halk sağlığı, çevresel denge, zoonotik hastalıkların önlenmesi ve gıda güvenliği gibi birçok alanda doğrudan görev üstlenmektedir. Söz konusu yasa teklifinin, tarım ve hayvancılık faaliyetlerinin yoğunlaştığı kırsal alanlarda enerji veya maden yatırımlarının önünü açması; hayvanların yaşam alanlarının daralmasına, otlakların ve meraların tahrip olmasına ve hayvancılıkta üretkenliğin azalmasına yol açacaktır. Bu durum, ülkemizin gıda arz güvenliği açısından stratejik öneme sahip hayvancılık sektörünü doğrudan etkileyecektir.
Bu bağlamda, hayvancılık faaliyetlerinin etkileneceği alanlarda çevresel denetimlerin kaldırılması, hem mesleki faaliyetlerin etkinliğini azaltma hem de kamusal gıda denetim süreçlerini zaafa uğratma riski taşımaktadır.
Tüm bu süreçler göz önünde bulundurularak kanun teklifinin çevresel, tarımsal ve kırsal etkileri bakımından bir kez daha değerlendirilmesini; ilgili meslek örgütleri, bilim insanları ve sivil toplumun katkılarıyla daha kapsayıcı bir çerçevede yeniden şekillendirilmesini temenni ediyoruz. TVHB olarak, üretimden halk sağlığına uzanan bu sürecin tüm paydaşlarının sürece yapıcı şekilde katkı sunmasının, toplumsal faydayı en üst seviyeye çıkaracağına inanıyoruz.
Ayrıca, söz konusu teklifin çevre, tarım ve kırsal dengeler üzerindeki olası etkilerine yönelik mesleki çekincelerimiz, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı ile Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığına da resmi yazılarla iletilmiştir.
Ali EROĞLU
Türk Veteriner Hekimleri Birliği Merkez Konseyi Başkanı
About the Author
